کانال تلگرام

دانلود کتاب آمازون

بازار تاریخی شهر زنجان

  • بازار تاریخی شهر زنجان
  • بازار تاریخی شهر زنجان
  • بازار تاریخی شهر زنجان
  • بازار تاریخی شهر زنجان
  • بازار تاریخی شهر زنجان
  • بازار تاریخی شهر زنجان
ارسال تصاویر و توضیحات مناطق دیدنی و بکر شما و شرکت در مسابقه

بنای بازار تاریخی شهر زنجان در سال ۱۲۱۳ هجری قمری، در دوران آقا محمد خان قاجار، شروع و در زمان فتحعلی شاه خاتمه یافت. این بازار در قسمت جنوبی شهر و در بافت قدیم شهر واقع شده است و از دو قسمت بازار بالا و بازار پایین تشکیل شده است.

این بازار از نظر تولید و عرضه کالا و خدمات جنبی و وابسته بسیار غنی و مهم ترین مرکز اقتصادی و تجاری شهر محسوب می شود.

کاروانسرای حاج علی قلی، سرای حاجی کربلایی، سرای گلشن، سرای ملک، مسجد آقا سید فتح الله، مسجد جامع حجت الاسلام، مسجد چهل ستون و مسجد ملا در مجموعه تاریخی بازار واقع می باشند و نقش موثری را در همه زمینه ها ایفا می کنند.

بازار زنجان را طولانی‌ ترین بازار ایران می‌ نامند. این بازار که بر اساس اسناد تاریخی ساخت آن در سال ۱۲۰۵ قمری و در دوران آقا محمد خان قاجار آغاز شده، در سال ۱۲۱۳ قمری در زمان حکومت فتحعلی شاه قاجار به بهره برداری رسید و بعدها چندین سرا، مسجد، گرمابه و … به مجموعه بازار بالا که مشتمل بر بازار قیصریه، بازار بزازها، حجت الاسلام، امامزاده و عبدالعلی بیک است، افزوده شد.

بازار زنجان از نظر تولید و نوع فعالیت به ۸ راسته تقسیم می‌ شود که عبارتند از: راسته زرگرها، کفاش‌ ها، بزاز ها، سراج‌ ها و … این بازار دارای راسته‌ ها، سرا ها، میادین، تیمچه‌ ها، بازار ها، دالان‌ ها، مساجد، حمام‌ ها و تکیه‌ ها است و در خود ۱۰۰۰ باب مغازه جای داده است.

راسته‌ های اصلی

راسته اصلی بازار زنجان از خیابان سعدی شروع شده و پس از قطع آن توسط خیابان فردوسی، در خیابان اصغریه به پایان می‌ رسد و در حدود یک کیلومتر درازا دارد. در بدو شروع بازار از سمت شرق، دو راسته به موازات یکدیگر شکل می‌ گیرند که هر یک به سراهای مختلفی مرتبط می گردند این دو راسته، راسته امامزاده و راسته عبدالعلی بیک نام دارند.

راسته‌ های فرعی

تنوع مشاغل و گردش در جهت استقرار صنوف همسان باعث تشکیل راسته‌ های تخصصی و فرعی در اطراف راسته اصلی می شود که در بیشتر موارد به عرضه نوع خاصی از اجناس یا خدمات اشتغال می‌ یابند. راسته‌ های حاج حسن، ترابی، حاج حیدر، انگورانی، صباغ‌ ها، رستمخانی و آقا از جمله راسته های فرعی بازار زنجان محسوب می‌ شوند. مهم ترین شاخه فرعی بازار، راسته حجه الاسلام است که به موازات راسته اصلی به وجود آمده و به قیصریه متصل می‌ شود.

ویژگی‌ های معماری بازار تاریخی زنجان

گستردگی جغرافیایی بازار از یک سو و تنوع راسته‌ ها، تعدد سراها و کاوانسراهای درون شهری در راسته های فرعی که هرکدام به نامی و به فعالیتی خاص اختصاص یافته از سوی دیگر، همچنین وجود مساجد فراوان گویای پویایی این مجموعه فرهنگی، اقتصادی، تاریخی و هنری در طول زمان و به فراخور اوضاع و شرایط حاکم بوده است.

هر سمت بازار و هر سرا و رسته‌ ای حال و هوای خاص خود را دارد. با توجه به دوره تاریخی بازار زنجان که متعلق به دوره قاجار است شرایط معماری حاکم بر زمان در آن کاملا نمود دارد. راسته ها، حجره ها، چهار سوق‌ ها، مساجد، سراها و کاروانسراهای درون شهری و گرمابه‌ ها به شکل زیبا اجرا شده است.

فنون زیبایی که در شکل‌ گیری بازار نقش بی بدیلی بازی می کنند کاربرد انواع طاق و قوسهای هلالی، جناغی و ضربی و گهواره‌ ای است.

سرای ملک

سرای ملک در بازار پایین زنجان قرار دارد. سرای ملک به مساحت ۲۸۱۱ متر مربع با داشتن یک حیاط و سه دالان ورودی و یک دالان عمود بر دالان ورودی جنوبی که از سمت شرق دارای یک ورودی دیگر می باشد که در یک طبقه بنا شده است.

این بنا از الگوی سراهای رواق دار تبعیت کرده که امروزه رواق های آن مسدود شده و به حجره ها اضافه گردیده است. حیاط دارای معماری چهار ایوانه با پلان مربع می باشد که دور تا دور آن دارای ۲۰ حجره چهار راهروی دسترسی بین حجره های شرقی – غربی می باشد. به نظر می رسد ستون های رواق ها به صورت مستطیل با نیم ستونی گرد اجرا شده است. ایوان شمالی این سرا از همه مرتفع تر است.

این سرا در جبهه شمالی راسته بازار پایین قرار گرفته است در ضلع غربی آن حمام حاجی داداش و در روبروی آن سرای گلشن قرار گرفته است این سرا دارای ۵ ورودی می باشد که ورودی اصلی آن در راسته بازار پایین قرار دارد و ۲ ورودی به کوچه شرقی بنا و ۲ ورودی دیگر به فضای باز و متروک در سمت غرب بنا (پشت حمام حاجی داداش) باز می شود.

مجموعه بازار قدیمی زنجان در سال ۱۳۷۴ از سوی سازمان میراث فرهنگی و گردشگری با شماره ۱۴۴۰ در فهرست آثار ملی ایران به ثبت رسید.


1 به این مطلب امتیاز دهید

عبارت های مرتبط:


زیباترین مناطق مشابه:


منبع

1- کتاب چهره ایران، راهنمای گردشگری استانهای ایران، موسسه جغرافیایی و کارتوگرافی گیتا شناسی، پاییز ۱۳۹۲ (استفاده از مطالب این کتاب با اجازه موسسه گیتاشناسی صورت گرفته است).

2- خبرگزاری مهر

اطلاعات این مکان
آدرس
زنجان، خیابان امام خمینی (ره)
نوع
بازار تاریخی دوره قاجاریه
تاریخ ثبت در آثار ملی ایران
سال 1374
شماره ثبت در آثار ملی ایران
1440

محبوب ترین مطالب

نظرات کاربران

  • مهدی در ۲۶ آبان ۱۳۹۶

    عالییییییییییییییییییییییییییییییییی

  • احمد در ۲۷ آبان ۱۳۹۶

    درود و عرض ادب در مورد مقاله ای که در رابطه با لنبان طرح نمودیدلازم دیدم تشکر بنمایم اما پیش از هر چیز شایسته بود که هم حضرت عالی و هم اساتیدی که در این خصوص زحمت کشیده اند با اندکی دقت در وجه تسمیه لنبان به واژگان مردمان همسایه که پایشان به آن محل هم باز شده یعنی بختیاریها خیلی خود را در چم و خم واژه شناسی قرار ندهید زیرا در گویش لری جنوبی و عموم مردم جنوب لنبان lonban یا لنبونlonboun به معنای گیاه بیشه است که در مناطق جنوبی سقف خانه های روستایی خصوصا خانه های لب خور ها ، تالاب ها و باتلاق های خوزستان را از ان می بافند. لذا بنده اعتقادم این است که در مطالعه اکوسیستم محل مزبور خصوصا الگوهای گذشته انجا حتما به ریشه این نام خواهید رسید.

  • parisa در ۲۸ آبان ۱۳۹۶

    الان که دیگه اصلا روغن جامد نیست. روغن مایع آفتابگردان چطوره؟مشکلی نداره؟

  • مر در ۲۸ آبان ۱۳۹۶

    ما در آبان از این آبشار بازدید کردیم، مسیر خیلی خیلی دور و خلوت و خطرناک بود، جاده خاکی بود، حدود سه ساعت و نیم با ماشین تو جاده خاکی راه بود، با ماشین شاسی کوتاه میشد رفت ولی خیلی دور بود و مسیر صعب‌العبور بود، بعد از رسیدن به خود امامزاده گزو،حدود ۳۵ دقیقه از کوه باید پایین رفت تا به آبشار رسید و حدود ۴۵ دقیقه از کوه باید بالا رفت تا دوباره به امامزاده برگشت، کوهنوردی خیلی سنگینی هم دارید حسابی خسته میشید ولی آبشار خیلی قشنگه,مسیر روی گوگل مپ موجود نیست

  • خاقانی در ۱ آذر ۱۳۹۶

    شرایط رزرو خانه معلم اراک

  • اورمیه قلب آذربایجان در ۳ آذر ۱۳۹۶

    یاشاسین آذربایجان
    یاشاسین اورمیه
    به دیار آذربایجان شهر زیبای اورمیه قلب آذربایجان تشریف بیارین

  • مریم در ۴ آذر ۱۳۹۶

    ممنون برای آموزش خوبتون🌹

  • ديلمستان در ۴ آذر ۱۳۹۶

    مسیر اول آسفالته. چرا مسیر اصلی را تغییر دادید؟ چه کاریه؟ ضمنا این روستا جز بخش خورگام شهرستان رودبار و زبانشم دیلمی است. لطفا اصلاح کنید

    • leila در ۵ آذر ۱۳۹۶

      ممنونم از توجهتون.حتما اصلاح میشود

  • وحید در ۹ آذر ۱۳۹۶

    رودخانه های سیکان در شهرستان دره شهر و سراب ، و چندین رودخانه دیگه لحاظ نشدن.

  • علی در ۱۳ آذر ۱۳۹۶

    به ارومیه قلب کردستان به ارومیه شهرکردنشین تشریف بیاوریدوازمناطق دیدنی وتاریخی ان دیدن کنید…بژ ی کوردستان

  • سویوکیونگ در ۱۷ آذر ۱۳۹۶

    عالییییییییی😘😘😘😘

  • سویوکیونگ در ۱۷ آذر ۱۳۹۶

    خوب بود

  • مجتبی در ۱۷ آذر ۱۳۹۶

    خیلی لایک دارین با تقدیر وتشکر فراوان از شما

  • سعید در ۱۹ آذر ۱۳۹۶

    سلام. اسم روستای کورابلاغ ه اشتباه کوره‌جان وارد شده است لطفا اصلاح نمایید

  • ناشناس در ۱۹ آذر ۱۳۹۶

    یکی از رود هارو ننوشتن چون من در جدول ی سوال اومده یکی از رود های استان خوزستان که پنج کلمه ایه و دوکلمه اولش ک ر اخری هم ن

  • ناشناس در ۱۹ آذر ۱۳۹۶

    من همون ناشناس بالاییم لطفا اگه کسی جواب سوالو دونست بگه

  • اورمیه قلب آذربایجان در ۱ دی ۱۳۹۶

    ❤ اورمیه قلب آذربایجان ❤
    به دیار آذربایجان شهر زیبای اورمیه قلب آذربایجان تشریف بیارین
    یاشاسین آذربایجان
    یاشاسین اورمیه
    ❤ اورمیه قلب آذربایجان ❤

  • اورمیه قلب آذربایجان در ۱ دی ۱۳۹۶

    💖 اورمیه قلب آذربایجان 💖
    از دیار آذربایجان شهر زیبای اورمیه قلب آذربایجان دیدن کنید !!
    ما آذربایجانی ها بخصوص اورمیه ای ها یا همون‌ به اصطلاح ترکی ( اورمولوها) همیشه خون گرم و مهمان نوازین 💓.
    آذربایجان دیارنا ، اورمییه خوش گلیبسیز ‌.
    ترجمه از ترکی به فارسی:
    به دیار آذربایجان، شهر اورمیه خوش اومدین💓
    یاشاسین آذربایجان 💓
    یاشاسین اورمیه 💓
    💓 اورمیه قلب آذربایجان 💓

  • ارومیه قلب آذربایجان در ۱ دی ۱۳۹۶

    💖 اورمیه قلب آذربایجان 💖
    از دیار آذربایجان شهر زیبای اورمیه قلب آذربایجان دیدن کنید !!
    ما آذربایجانی ها بخصوص اورمیه ای ها یا همون‌ به اصطلاح ترکی ( اورمولوها) همیشه خون گرم و مهمان نوازین 💓.
    آذربایجان دیارنا ، اورمییه خوش گلیبسیز ‌.
    ترجمه از ترکی به فارسی:
    به دیار آذربایجان، شهر اورمیه خوش اومدین💓
    یاشاسین آذربایجان 💓
    یاشاسین اورمیه 💓
    💓 اورمیه قلب آذربایجان 💓

  • آرمان در ۱۹ دی ۱۳۹۶

    سلام.خسته نباشید عرض میکنم.فک کنم عبارت آلکاوا صحیح نمی باشد.و عبارت علیک آباد در نقشه های طرح تفصیلی و پیشنهادی شهر اشنویه با پیشنه ۳۵ سال قدمت موجود می باشد.

  • اورمیه آذربایجان در ۲۲ دی ۱۳۹۶

    یاشاسین گوزل آذربایجان
    یاشاسین گوزل اورمیه

    😍😍😍😍😍😍💖💖💖💖💖💖💖💖

  • سحر در ۲۳ دی ۱۳۹۶

    اولین باری بود که به مناطق ترک نشین سفر کردم شهر زیبای ارومیه بود.با مناطق بکر وطبیعت زیبا و هوای عالی

  • ترک وطن پرست در ۲۵ دی ۱۳۹۶

    با علی هستم که ارومیه را قلب کردستان می داند -اولا ارومیه اسمش رو خودشه:”

  • اورمیه قلب آذربایجان در ۲ بهمن ۱۳۹۶

    سنی چوخ سویوروم اورمیه 💓
    سن بنیم حیاتمسان اورمیه 💓
    عشقیم، نفسیم،جانیم:
    اورمیه آذربایجان

  • اورمیه قلب آذربایجان در ۲ بهمن ۱۳۹۶

    قاداین آلیم گوزل اورمیه❤
    ترجمه از ترکی به فارسی:
    فدای شهر زیبای اورمیه بشم.
    سنی چوخ‌ سویوروم اورمیه آذربایجان ❤
    یاشاسین آذربایجان💓
    یاشاسین اورمیه 💓

    ❤ اورمیه قلب آذربایجان ❤

  • م زعفرانيه در ۴ بهمن ۱۳۹۶

    دهکده توریستی زعفرانیه سبزوار در کنار جاده اصلی تهران مشهد قرارداره و اثار تاریخی متعددی داره توصیه دارم موقع رفتن به مشهد مقدس از این دهکده دیدنی بکنید حتی با یه روز هم تموم نمیشه واقا دیدنیس اثار ان عبارتند از کاروانسرای شاه عباسی – اب انبار – قهوه خانه قدیمی – ارگ – یخچال – چاپار خانه – اقامتگاه – قبرستان مسافران ابریشم – حمام قدیمی- کویر اماده افرود- پناهگاه گل ممد قهرمان داستان ده جلدی کلیدر رمان نویس بزرگ استاد محمود دولت ابادی-ابشار در شمال روستا – کال شور در جنوب روستا و…..

  • مختار نوربخش در ۶ بهمن ۱۳۹۶

    درود بر سیاهکل

  • جانیم تبریزیم در ۹ بهمن ۱۳۹۶

    هموطن اورمیه ای انقدر خودتو هلاک نکن اگه اورمیه قلب آذربایجان باشه که نیست یک نفر هموطن کرد نمیگه قلب کردستان قلب اونجایی هست که من اونجا نفس میکشم پس الکی خودتو خسته نکن . یاشاسین آزربایجان یاشاسین تبریزیم

  • مهدی صالحی در ۱۴ بهمن ۱۳۹۶

    سلام پیشنهاد می کنم از روستای اسجیل هم دیدن کنید و از طبیعت بکر آن لذت ببریدو از مهمان نوازی ساکنان آن بهره مند شوید.

  • اورمیه قلب آذربایجان در ۱۶ بهمن ۱۳۹۶

    یاشاسین آذربایجان ❤
    یاشاسین اورمیه ❤

    ❤ اورمیه قلب آذربایجان ❤
    ❤ اورمیه قلب آذربایجان ❤
    ❤ اورمیه قلب آذربایجان ❤

  • گوزل تبریز در ۱۶ بهمن ۱۳۹۶

    اورمیه عشق ، جان و‌ قلب آذربایجان هست.
    گوزل تبریزدن ، گوزل اورمییه سلام 💪💪💪
    تبریز ائلمیدی ❤ اورمیه سئوگلیمدی

    یاشاسین آذربایجان 💪
    یاشاسین تبریز 💪
    یاشاسین اورمیه 💪

    اورمیه قلب آذربایجان 💪💪💪💪💪💪

  • عشقیم تبریز در ۲۰ بهمن ۱۳۹۶

    با اون نفر با اون اسم تقلبی هستم این هلاک کردن نیست ❌❌

    یاری جانیم تبریز 😍
    یاری جانیم اورمیه 😍
    یاشاسین آذربایجان

  • آیدین در ۲۲ بهمن ۱۳۹۶

    تبریز قدمتی بیش از کوچ آریایی هابه ایران را دارد…
    همچنین تپه حسنلو و شهر خیاو…یا همون مشگین شهر تاریخی بیش از ۷ هزار سال دارد…و راجب اون دوست عزیز که فک میکنن اورمیه خاک کوردستان تخیلی میباشد…..ازربایجان اورمیه تبریز اردبیل زنجان و همدان یاشاسین…

  • اورمیه آذربایجان در ۲۳ بهمن ۱۳۹۶

    یاشاسین آذربایجان 💪
    یاشاسین تبریز 💪
    یاشاسین اورمیه💪
    یاشاسین اردبیل 💪
    یاشاسین زنجان 💪