کانال تلگرام

دانلود کتاب آمازون

تاریخچه استان بوشهر

  • تاریخچه استان بوشهر
ارسال تصاویر و توضیحات مناطق دیدنی و بکر شما و شرکت در مسابقه

کاوش های استان شناسی در شهر باستانی لیان و کشف الواحی از گل پخته به خط عیلامی در تپه سبز آباد ریشهر، گواه آن است که خلیج فارس از مراکز مهم فرهنگی و تجاری به شمار می رفته است. شهر باستانی لیان در ۱۲ کیلومتری جنوب شهر بوشهر کنونی نزدیک ریشهر واقع شده که بر سر راه شوش به موهنجودارو (شهر ماقبل تاریخ در جنوب غربی رودخانه سند) قرار داشته و پل ارتباطی میان عیلامیان با نواحی اقیانوس هند و جنوب شرقی آسیا بوده است.

پاره ای از الواح که از شهر باستانی لیان به دست آمده است، قدیمی ترین سند شناخته شده به زبان عیلامی است. این الواح در سال ۱۲۹۲ هجری شمسی توسط هیئت باستان شناسی فرانسوی به محلی به نام تل پی تل (تپه ای در کنار تپه ای) به دست آمده است.

لیان به معنی آفتاب درخشان یا سرزمین آفتاب درخشان است که نامی عیلامی محسوب می شود. اهمیت این منطقه در آن زمان بیشتر به لحاظ حفاظت دریایی مرزهای جنوبی، تجارت با حوزه جنوب شرقی دریای پارس (نواحی اقیانوس هند و جنوب شرقی آسیا) و از همه مهم تر داشتن موقعیت مهم مذهبی، یعنی وجود «معبد ایزد بانوی بزرگ لیان» بود. همچنین، مطابق خشت نوشته عصر عیلامی که از محلی به نام «تل پی تل» یعنی «تپه ای کنار تپه ای» در جنوب محله امام زاده بوشهر به دست آمده است، معبد بزرگ خدای ایلامی «ان شوشیناک» نیز در این منطقه قرار داشت.

سرزمین بوشهر، در دوران حکومت هخامنشیان، جزو یکی از ساتراپ نشین های پارس بود. در زمان حکومت سلوکیان و ساسانیان بوشهر یا «ریو اردشیر» به عنوان بندر مهم تجاری و فرهنگی مورد توجه بود. ساسانیان در «ریو اردشیر» که بعدها «ریشهر» نام گرفت، قلعه مستحکمی با دیوار های بلند و برج بنا کردند که اطراف این دیوار از یک طرف به سمت دریا بود و از سه طرف دیگر مشرف به خندق های عظیمی بود که هنگام حمله احتمالی دشمن و یا هرگونه خطری، از آب دریا پر می شد.

همچنین هخامنشیان کاخ ها و معابدی چند در نواحی مختلف سواحل خلیج فارس و اطراف بوشهر و نیز برازجان بنا کرده بودند. از جمله این کاخ ها، کاخ بردک سیاه واقع در روستای درودگاه می باشد که از آن به عنوان کاخ استفاده می کردند. کشفیات منطقه باستانی توز (توج)، بین روستاهای زیرراه، اردشیر آباد و سعد آباد، در حاشیه رودخانه شاپور-دالکی هم بیانگر قدمت (دوران قبل تاریخ) این مناطق می باشد.

یکی دیگر از نواحی باستانی و تاریخی استان بوشهر، بندرگاه سیراف در حاشیه شمالی خلیج فارس بوده که از مهم ترین بنادر تاریخی به شمار می رود و در ۲٫۵ کیلومتری غرب بندر طاهری کنونی قرار داشته است. شیراف در قرن چهارم هجری قمری اهمیت تجاری فراوانی کسب کرده بود و به ویژه در دوره عباسیان، بعد از شیراز بزرگ ترین شهر اردشیر خره شمرده می شد.

با سقوط سلسه ساسانی به دست اعراب مسلمان تمدن و فرهنگ ریشهر نیز رو به زوال گذاشت. فتح ریشهر به دست مسلمانان به اندازه ای اهمیت داشت، که جمعی از مورخان اسلامی آن را با فتح قادسیه مقایسه کرده اند. بلاذری در فتوح البلدان می نویسد: «در این جنگ در دشواری و کثرت نعمتی که به دست مسلمین افتاد، همانند جنگ قادسیه بود.»
در خصوص اوضاع ریشهر، پس از سقوط آن به دست مسلمانان تا زمان روی کار آمدن نادر شاه افشار اطلاعات اندکی در دست است. اقدام های نادر شاه و سیاست دریایی او برای مبارزه با عثمانی ها و گسترش قلمرو دریایی در خلیج فارس سبب شد تا این شهر بندری بار دیگر مورد توجه قرار گیرد. وی آن جا را به عنوان پایگاه ناوگان دریایی خود در خلیج فارس برگزید و نامش را به بندر نادریه تغییر داد. نادر شاه با به کار گماردن یک تاجر انگلیسی به نام جان التون بوشهر را به صورت یک مرکز مهم کشتی سازی و پادگان نظامی در آورد.
با مرگ نادر در سال ۱۱۶۰ هجری قمری سپاه دریایی او بین حکام بوشهر و بندرعباس تقسیم شد، شیخ ناصرخان آل مذکور، که در دوران نادر یکی از سالاران وی بود، پس از مرگ نادر شاه کشتی ها و ناوگان مستقر در بوشهر را تصرف کرد و حکومت مقتدرانه «خاندان آل مذکور» که قریب یکصد سال بر بوشهر حکمرانی کردند را بنیان نهاد. بوشهر در زمان «خاندان آل مذکور» رو به عمران و آبادانی گذاشت و روابط تجاری گسترده ای با هلندی ها برقرار کرد. در دوره زمامداری کریم خان زند، بوشهر و تاریخ آن وارد مرحله تازه ای شد. در سال ۱۱۷۷ هجری قمری انگلیسی ها با حمایت شیخ ناصر خان آل مذکور قرارداد معروفی با کریم خان زند منعقد کردند که این قرارداد زمینه ساز حضور استعماری انگلیسی ها در جنوب ایران و خلیج فارس بود. بوشهر، در دوره کریم خان، بندر بازرگانی اصلی ایران به شمار می آمد.

در دوران قاجاریه این سرزمین به صورت بندر مهم تجاری، فرهنگی و سیاسی در آمد. بوشهر در دوره قاجار معتبرترین بندر تجاری ایران بود بطوری که اکثر دول خارجی مانند انگلیس، روسیه، آلمان، ایتالیا، فرانسه، هلند، نروژ و عثمانی در این شهر دفتر نمایندگی سیاسی و تجاری دایر کردند و به دروازه جنوبی ایران برای تبادل افکار سیاسی و مناسبات فرهنگی تبدیل شد. به نوشته «دائره المعارف ایرانیکا»، در آغاز سده نوزدهم میلادی پس از نا آرامی هایی که نمایانگر پیدایش خاندان قاجار بود، سالانه نزدیک به صد کشتی انگلیسی و عربی از هند و مسقط برای انجام امور بازرگانی وارد بندر می شدند و با خود پارچه، انواع ادویه، چای، برنج شکر و غیره از اروپا ، هند و چین می آوردند.

در جریان انقلاب مشروطیت نیز بوشهر نقش مهمی داشت و شماری از مشروطه خواهان در هماهنگی با مشروطه خواهان سایر نقاط ایران به مخالفت با محمد علی شاه برخاستند. پس از هجوم نیروهای استعماری انگلیس به بوشهر، نیروهای تنگستانی به رهبری رئیسعلی دلواری در مقابل آنان قیام کردند و رئیسعلی در ۱۲ اردیبهشت ۱۲۹۴ هجری شمسی به شهادت رسید.

این منطقه در زمان جنگ تحمیلی عراق به ایران نیز ایفاگر نقش های اقتصادی و استراتژیکی مهمی بود و هم اکنو ن از نظر استراتژیکی، اقتصادی و گردشگری برای ایران دارای اهمیت بسیاری است.

در اولین تقسیمات کشوری، در سال ۱۲۸۵ هجری شمسی، بوشهر بخشی از ایالت فارس و بنادر بود. در سال ۱۳۴۵ فرمانداری کل بنادر و جزایر خلیج فارس به مرکزیت بوشهر به وجود آمد و در سال ۱۳۵۲ تبدیل به استان بوشهر شد.


0 به این مطلب امتیاز دهید

عبارت های مرتبط:


زیباترین مناطق مشابه:


منبع

1- کتاب چهره ایران، راهنمای گردشگری استانهای ایران، موسسه جغرافیایی و کارتوگرافی گیتاشناسی، پاییز 1392.

2- درگاه اینترنتی ایران

محبوب ترین مطالب

نظرات کاربران

  • مهدی در ۲۶ آبان ۱۳۹۶

    عالییییییییییییییییییییییییییییییییی

  • احمد در ۲۷ آبان ۱۳۹۶

    درود و عرض ادب در مورد مقاله ای که در رابطه با لنبان طرح نمودیدلازم دیدم تشکر بنمایم اما پیش از هر چیز شایسته بود که هم حضرت عالی و هم اساتیدی که در این خصوص زحمت کشیده اند با اندکی دقت در وجه تسمیه لنبان به واژگان مردمان همسایه که پایشان به آن محل هم باز شده یعنی بختیاریها خیلی خود را در چم و خم واژه شناسی قرار ندهید زیرا در گویش لری جنوبی و عموم مردم جنوب لنبان lonban یا لنبونlonboun به معنای گیاه بیشه است که در مناطق جنوبی سقف خانه های روستایی خصوصا خانه های لب خور ها ، تالاب ها و باتلاق های خوزستان را از ان می بافند. لذا بنده اعتقادم این است که در مطالعه اکوسیستم محل مزبور خصوصا الگوهای گذشته انجا حتما به ریشه این نام خواهید رسید.

  • parisa در ۲۸ آبان ۱۳۹۶

    الان که دیگه اصلا روغن جامد نیست. روغن مایع آفتابگردان چطوره؟مشکلی نداره؟

  • مر در ۲۸ آبان ۱۳۹۶

    ما در آبان از این آبشار بازدید کردیم، مسیر خیلی خیلی دور و خلوت و خطرناک بود، جاده خاکی بود، حدود سه ساعت و نیم با ماشین تو جاده خاکی راه بود، با ماشین شاسی کوتاه میشد رفت ولی خیلی دور بود و مسیر صعب‌العبور بود، بعد از رسیدن به خود امامزاده گزو،حدود ۳۵ دقیقه از کوه باید پایین رفت تا به آبشار رسید و حدود ۴۵ دقیقه از کوه باید بالا رفت تا دوباره به امامزاده برگشت، کوهنوردی خیلی سنگینی هم دارید حسابی خسته میشید ولی آبشار خیلی قشنگه,مسیر روی گوگل مپ موجود نیست

  • خاقانی در ۱ آذر ۱۳۹۶

    شرایط رزرو خانه معلم اراک

  • اورمیه قلب آذربایجان در ۳ آذر ۱۳۹۶

    یاشاسین آذربایجان
    یاشاسین اورمیه
    به دیار آذربایجان شهر زیبای اورمیه قلب آذربایجان تشریف بیارین

  • مریم در ۴ آذر ۱۳۹۶

    ممنون برای آموزش خوبتون🌹

  • ديلمستان در ۴ آذر ۱۳۹۶

    مسیر اول آسفالته. چرا مسیر اصلی را تغییر دادید؟ چه کاریه؟ ضمنا این روستا جز بخش خورگام شهرستان رودبار و زبانشم دیلمی است. لطفا اصلاح کنید

    • leila در ۵ آذر ۱۳۹۶

      ممنونم از توجهتون.حتما اصلاح میشود

  • وحید در ۹ آذر ۱۳۹۶

    رودخانه های سیکان در شهرستان دره شهر و سراب ، و چندین رودخانه دیگه لحاظ نشدن.

  • علی در ۱۳ آذر ۱۳۹۶

    به ارومیه قلب کردستان به ارومیه شهرکردنشین تشریف بیاوریدوازمناطق دیدنی وتاریخی ان دیدن کنید…بژ ی کوردستان

  • سویوکیونگ در ۱۷ آذر ۱۳۹۶

    عالییییییییی😘😘😘😘

  • سویوکیونگ در ۱۷ آذر ۱۳۹۶

    خوب بود

  • مجتبی در ۱۷ آذر ۱۳۹۶

    خیلی لایک دارین با تقدیر وتشکر فراوان از شما

  • سعید در ۱۹ آذر ۱۳۹۶

    سلام. اسم روستای کورابلاغ ه اشتباه کوره‌جان وارد شده است لطفا اصلاح نمایید

  • ناشناس در ۱۹ آذر ۱۳۹۶

    یکی از رود هارو ننوشتن چون من در جدول ی سوال اومده یکی از رود های استان خوزستان که پنج کلمه ایه و دوکلمه اولش ک ر اخری هم ن

  • ناشناس در ۱۹ آذر ۱۳۹۶

    من همون ناشناس بالاییم لطفا اگه کسی جواب سوالو دونست بگه

  • اورمیه قلب آذربایجان در ۱ دی ۱۳۹۶

    ❤ اورمیه قلب آذربایجان ❤
    به دیار آذربایجان شهر زیبای اورمیه قلب آذربایجان تشریف بیارین
    یاشاسین آذربایجان
    یاشاسین اورمیه
    ❤ اورمیه قلب آذربایجان ❤

  • اورمیه قلب آذربایجان در ۱ دی ۱۳۹۶

    💖 اورمیه قلب آذربایجان 💖
    از دیار آذربایجان شهر زیبای اورمیه قلب آذربایجان دیدن کنید !!
    ما آذربایجانی ها بخصوص اورمیه ای ها یا همون‌ به اصطلاح ترکی ( اورمولوها) همیشه خون گرم و مهمان نوازین 💓.
    آذربایجان دیارنا ، اورمییه خوش گلیبسیز ‌.
    ترجمه از ترکی به فارسی:
    به دیار آذربایجان، شهر اورمیه خوش اومدین💓
    یاشاسین آذربایجان 💓
    یاشاسین اورمیه 💓
    💓 اورمیه قلب آذربایجان 💓

  • ارومیه قلب آذربایجان در ۱ دی ۱۳۹۶

    💖 اورمیه قلب آذربایجان 💖
    از دیار آذربایجان شهر زیبای اورمیه قلب آذربایجان دیدن کنید !!
    ما آذربایجانی ها بخصوص اورمیه ای ها یا همون‌ به اصطلاح ترکی ( اورمولوها) همیشه خون گرم و مهمان نوازین 💓.
    آذربایجان دیارنا ، اورمییه خوش گلیبسیز ‌.
    ترجمه از ترکی به فارسی:
    به دیار آذربایجان، شهر اورمیه خوش اومدین💓
    یاشاسین آذربایجان 💓
    یاشاسین اورمیه 💓
    💓 اورمیه قلب آذربایجان 💓

  • آرمان در ۱۹ دی ۱۳۹۶

    سلام.خسته نباشید عرض میکنم.فک کنم عبارت آلکاوا صحیح نمی باشد.و عبارت علیک آباد در نقشه های طرح تفصیلی و پیشنهادی شهر اشنویه با پیشنه ۳۵ سال قدمت موجود می باشد.

  • اورمیه آذربایجان در ۲۲ دی ۱۳۹۶

    یاشاسین گوزل آذربایجان
    یاشاسین گوزل اورمیه

    😍😍😍😍😍😍💖💖💖💖💖💖💖💖

  • سحر در ۲۳ دی ۱۳۹۶

    اولین باری بود که به مناطق ترک نشین سفر کردم شهر زیبای ارومیه بود.با مناطق بکر وطبیعت زیبا و هوای عالی

  • ترک وطن پرست در ۲۵ دی ۱۳۹۶

    با علی هستم که ارومیه را قلب کردستان می داند -اولا ارومیه اسمش رو خودشه:”

  • اورمیه قلب آذربایجان در ۲ بهمن ۱۳۹۶

    سنی چوخ سویوروم اورمیه 💓
    سن بنیم حیاتمسان اورمیه 💓
    عشقیم، نفسیم،جانیم:
    اورمیه آذربایجان

  • اورمیه قلب آذربایجان در ۲ بهمن ۱۳۹۶

    قاداین آلیم گوزل اورمیه❤
    ترجمه از ترکی به فارسی:
    فدای شهر زیبای اورمیه بشم.
    سنی چوخ‌ سویوروم اورمیه آذربایجان ❤
    یاشاسین آذربایجان💓
    یاشاسین اورمیه 💓

    ❤ اورمیه قلب آذربایجان ❤

  • م زعفرانيه در ۴ بهمن ۱۳۹۶

    دهکده توریستی زعفرانیه سبزوار در کنار جاده اصلی تهران مشهد قرارداره و اثار تاریخی متعددی داره توصیه دارم موقع رفتن به مشهد مقدس از این دهکده دیدنی بکنید حتی با یه روز هم تموم نمیشه واقا دیدنیس اثار ان عبارتند از کاروانسرای شاه عباسی – اب انبار – قهوه خانه قدیمی – ارگ – یخچال – چاپار خانه – اقامتگاه – قبرستان مسافران ابریشم – حمام قدیمی- کویر اماده افرود- پناهگاه گل ممد قهرمان داستان ده جلدی کلیدر رمان نویس بزرگ استاد محمود دولت ابادی-ابشار در شمال روستا – کال شور در جنوب روستا و…..

  • مختار نوربخش در ۶ بهمن ۱۳۹۶

    درود بر سیاهکل

  • جانیم تبریزیم در ۹ بهمن ۱۳۹۶

    هموطن اورمیه ای انقدر خودتو هلاک نکن اگه اورمیه قلب آذربایجان باشه که نیست یک نفر هموطن کرد نمیگه قلب کردستان قلب اونجایی هست که من اونجا نفس میکشم پس الکی خودتو خسته نکن . یاشاسین آزربایجان یاشاسین تبریزیم

  • مهدی صالحی در ۱۴ بهمن ۱۳۹۶

    سلام پیشنهاد می کنم از روستای اسجیل هم دیدن کنید و از طبیعت بکر آن لذت ببریدو از مهمان نوازی ساکنان آن بهره مند شوید.

  • اورمیه قلب آذربایجان در ۱۶ بهمن ۱۳۹۶

    یاشاسین آذربایجان ❤
    یاشاسین اورمیه ❤

    ❤ اورمیه قلب آذربایجان ❤
    ❤ اورمیه قلب آذربایجان ❤
    ❤ اورمیه قلب آذربایجان ❤

  • گوزل تبریز در ۱۶ بهمن ۱۳۹۶

    اورمیه عشق ، جان و‌ قلب آذربایجان هست.
    گوزل تبریزدن ، گوزل اورمییه سلام 💪💪💪
    تبریز ائلمیدی ❤ اورمیه سئوگلیمدی

    یاشاسین آذربایجان 💪
    یاشاسین تبریز 💪
    یاشاسین اورمیه 💪

    اورمیه قلب آذربایجان 💪💪💪💪💪💪

  • عشقیم تبریز در ۲۰ بهمن ۱۳۹۶

    با اون نفر با اون اسم تقلبی هستم این هلاک کردن نیست ❌❌

    یاری جانیم تبریز 😍
    یاری جانیم اورمیه 😍
    یاشاسین آذربایجان

  • آیدین در ۲۲ بهمن ۱۳۹۶

    تبریز قدمتی بیش از کوچ آریایی هابه ایران را دارد…
    همچنین تپه حسنلو و شهر خیاو…یا همون مشگین شهر تاریخی بیش از ۷ هزار سال دارد…و راجب اون دوست عزیز که فک میکنن اورمیه خاک کوردستان تخیلی میباشد…..ازربایجان اورمیه تبریز اردبیل زنجان و همدان یاشاسین…

  • اورمیه آذربایجان در ۲۳ بهمن ۱۳۹۶

    یاشاسین آذربایجان 💪
    یاشاسین تبریز 💪
    یاشاسین اورمیه💪
    یاشاسین اردبیل 💪
    یاشاسین زنجان 💪