تاریخچه استان خوزستان

  • تاریخچه استان خوزستان
ارسال تصاویر و توضیحات مناطق دیدنی و بکر شما و شرکت در مسابقه

سرزمین خوزستان کمابیش مطابق دولت مستقل عیلام بوده و آثار باستانی شوش حاکی از عظمت گذشته آن است. در دوره ساسانیان، خوزستان جزء ولایت جنوب بود. شاپور اول پس از پیروزی بر امپراطوری روم، توانست بند معروف شوشتر را بسازد. یکی از شهرهای قدیمی خوزستان که در شمال غربی شوشتر واقع شده است، بندر جندی شاپور (گندی شاپور) است که در زمان شاپور اول و به دستور وی ساخته شد و از شهرت خاصی برخوردار بود. وجود مراکز علمی و فرهنگی همچون دانشگاه جندی شاپور در این منطقه، دال بر اهمیت و رونق آن است که استادان بزرگ پزشکی از یونان، مصر، هند و روم در آن گرد هم آمده بودند.

اعراب در سال ۱۹ هجری قمری سرزمین خوزستان را فتح کردند. معزالدوله دیلمی، بیش از تصرف بغداد به سال ۳۳۴ هجری قمری، ابتدا خوزستان را گرفت.

خاندان عرب، معروف به مشعشیان در حدود سال های ۸۴۵ تا ۹۱۴ هجری قمری مستقلا در خوزستان و نواحی مجاور و از آن پس به عنوان تابع و مامور دولت صفویه تا سال ۱۱۵۰ هجری قمری در حویزه (هویزه) و نواحی مجاور آن فرمانروایی کردند و مخصوصا در این دوره، سرزمین خوزستان عرصه تاخت و تاز اعراب گردید و ویرانی بسیار به همراه داشت.

در سال ۱۱۵۰ هجری قمری نادر شاه افشار توانست دست خاندان مشعشیان را از حویزه (هویزه) کوتاه کند و آن ناحیه را حاکم نشین خوزستان قرار دهد و بدین سان سرزمین خوزستان آرانش نسبی یافت.

در آغاز دولت قاجاریه و با روی کار آمدن فتحعلی شاه قاجار، سرزمین خوزستان به دو بخش تقسیم شد. بخش های شمال شامل شهرهای شوشتر و دزفول و حویزه (هویزه) جزء کرمانشاهان گردید و به محمد علی میرزا دولتشاه، سپرده شد و بخش جنوبی شامل شهرهای رامهرمز و فلاحیه و هندیجان جزء سرزمین فارس شد و به حسینعلی میرزا فرمانفرما (پسر دیگر فتحعلی شاه) واگذار گردید. در سال ۱۲۶۴ تا ۱۳۱۳ هجری قمری ناصر الدین شاه آرامشی نسبی به خوزستان برگرداند، در سال ۱۲۷۶ هجری قمری به دستور ناصر الدین شاه قاجار، اولین سرشماری در شهرها و روستاهای این منطقه به عمل آمد. پیدایش شهر ناصری (اهواز نوین) از دوران حکومت وی بود.

در نخستین تقسیمات کشوری پس از انقلاب مشروطیت، ایران به چهار ایالت و ۱۲ ولایت تقسیم شد که خوزستان یکی از ولایت ها بود. در آبان ۱۳۱۶ بخشی از استان غرب بود و در دی ماه همان سال، بخش عمده استان ششم را تشکیل داد.

این استان از ۳۱ شهریور ۱۳۵۹ تا آخرین روز جنگ ایران و عراق همواره صحنه عملیاتهای مختلف ایران برای بازپس گیری مناطق اشغال شده توسط نیروهای ارتش عراق بود. در آغاز جنگ شهرهایی چون سوسنگرد، دزفول، اندیمشک، خرمشهر، آبادان و اهواز که مرکز استان است به صورت مرتب هدف حملات موشکی و توپخانه ارتش عراق قرار داشتند.



عبارت های مرتبط:


زیباترین مناطق مشابه:


منبع

کتاب چهره ایران، راهنمای گردشگری استانهای ایران، موسسه جغرافیایی و کارتوگرافی گیتاشناسی، پاییز 1392.

محبوب ترین مطالب

نظرات کاربران