تاریخچه استان سیستان و بلوچستان

  • تاریخچه استان سیستان و بلوچستان
ارسال تصاویر و توضیحات مناطق دیدنی و بکر شما و شرکت در مسابقه

سرزمین اساطیری سیستان و بلوچستان شامل سه منطقه سیستان، سرحد و مکران بود. سیستان امروزی قسمت شمالی استان را در بر می گیرد.

 

تاریخچه بلوچستان:

نام این نواحی در کتیبه های میخی داریوش، در بیستون و تخت جمشید، «مکه» آمده است. در دوره معاویه شهرهای مکران فتح شد. بلوچ ها ظاهرا مقارن با حمله سلجوقیان به کرمان، از کرمان به ناحیه مکران کوچ کردند. در دوره امویان و عباسیان هجوم بلوچ ها و کوچ ها از کرمان به سیستان و بلوچستان گسترش یافت. غضدالدوله دیلمی بسیاری از  بلوچ ها را کشت و بعد از آن، محمود غزنوی پسرش (مسعود) را به جنگ با آنان فرستاد و وی بلوچ ها را در نزدیکی خبیص (شهداد) مورد هجوم قرار داد. در سال ۸۰۰ هجری قمری که تیمور لنگ راه مکران را برای تاخت و تاز به سمت هندوستان انتخاب کرد، در آن نواحی دست به قتل و غارت بسیاری زد.

در زمان قاجاریه بلوچستان ایران از استیلای خانات کلات (بلوچستان پاکستان کنونی) بیرون آمد. مرز کلات با بلوچستان ایران در سال ۱۲۵۱ هجری شمسی تعیین گردید و ناحیه بلوچستان پاکستان نیز در سال ۱۳۲۶ هجری شمسی به پاکستان ملحق شد. اختلافات مرزی ایران و پاکستان هم در سال ۱۳۳۸ هجری شمسی به سامان رسید.

 

تاریخچه سیستان:

در افسانه های ایرانی نام سیستان به چشم می خورد و اهمیتی ویژه داشته است. سیستان زادگاه رستم است که به روایت شاهنامه فردوسی، فرمانروای سیستان به معنی وسیع آن، یعنی زابل یا زابلستان، بست، غزنه و کابلستان بوده است.

قدیمی ترین نامی که از طرف یونانیان براس سرزمین سیستان بیان شده،«درانگیانا» بوده و ضبط های دیگر زرنگای و سرنگای می باشد. نام بومی این ناحیه زرنک بوده است و پس از هجوم سکاها به این ناحیه در سال ۱۲۸ قبل از میلاد به سکستانه (سرزمین سکاها) و یا سجستان تبدیل شده است.

اردشیر بابکان، موسس سلسله ساسانیان منطقه سکستانه را فتح کرد و در هنگامه فتوحات اسلام، یزدگرد سوم، پس از شکست در کرمان، به سیستان گریخت. در زمان حکومت عباسیان، سیستان به معنای اعم زابلستان، زمین داور (ناحیه تاریخی سجستان تا غور) و رخج (نزدیک قندهار) را نیز در بر می گرفت. سر سلسله صفاریان یعنی یعقوب لیث، از اهالی سیستان بود و مرکز حکومت خود را در شهر زرنج قرار داد. پس از صفاریان، سیستان به ترتیب جز قلمرو سامانیان، غزنویان و سلجوقیان قرار داشت. سیستان از حمله مغول آسیب فراوان دید و پس از آن این سرزمین ضمیمه قلمرو سلاطین آل کرت شد. در زمان امیر تیمور صدمات مهلکی به سیستان وارد آمد و وی از جمله زرنج و شبکه کانال های آبیاری سیستان را ویران ساخت. شاه اسماعیل اول صفوی سیستان را در سال ۹۱۴ هحری قمری گرفت و امرای سیستان تا آغاز سال ۱۱۳۴ هجری قمری مطیع سلاطین صفوی بودند. بعد از مرگ نادرشاه افشار، سیستان تحت استیلای احمد شاه درانی درآمد. پس از وی به علت کشمکش های سرکرده های طوایف، این نواحی دچار آشفتگی گردید. وجود اختلافاتی میان افغانستان و ایران بر سر سیستان، منجر به مداخله انگلیس شد و در سال  ۱۲۵۱ هجری شمسی، حد مرزی بین ایران و افغانستان تعیین گردید.



عبارت های مرتبط:


زیباترین مناطق مشابه:


منبع

کتاب چهره ایران، راهنمای گردشگری استانهای ایران، موسسه جغرافیایی و کارتوگرافی گیتا شناسی، پاییز ۱۳۹۲ (استفاده از مطالب این کتاب با اجازه موسسه گیتاشناسی صورت گرفته است).

محبوب ترین مطالب

نظرات کاربران