شهرستان خدابنده

مسجد جامع سجاس خدابنده

  • مسجد جامع سجاس خدابنده
  • مسجد جامع سجاس خدابنده
ارسال تصاویر و توضیحات مناطق دیدنی و بکر شما و شرکت در مسابقه

مسجد جامع سجاس یکی از آثار برجسته استان زنجان است که در ۱۲ کیلومتری شمال غربی شهرستان خدابنده و ۳۵ کیلومتری جنوب غربی سلطانیه در شهر سجاس از توابع بخش سجاس رود قرار دارد. این مسجد تاریخی از نظر معماری نیز قابل مقایسه با سایر بناهای مذهبی احداث شده در دوره خود است.

این مسجد به سبک مساجد شبستانی بنا شده است.

آثار قوس‌ های فرو ریخته در جرز شمالی نشان می‌ دهد که این بنا با ملحقات و افزوده‌ های دیگری با شبستان موجود، مجموعه کامل‌ تری را تشکیل می‌ داده است. بنای موجود، شبستان گنبد داری است که به سبک چهار طاقی احداث گردیده و جرز های چهار گانه، سنگینی گنبد را به عهده گرفته‌ اند. این مسجد به طور کلی از آجر های به ابعاد ۵×۲۱×۲۱ سانتی‌ متر ساخته شده است. گنبد با واسطه چهار فیلپوش بر روی جرز های چهارگانه استوار شده است. بالای فیلپوش‌ ها طاق‌ نماهای زیبایی قطاربندی شده که بدین وسیله گردی کاملی را جهت اجرای عرقچین گنبد فراهم آورده است. گنبد این مسجد از نوع گنبدهای یک پوششی است که از آجر ساخته شده و تزئینات آن منحصر به نقش ستاره ایرانی (ستاره پنج پَر) می‌ باشد. ورودی کنونی در جرز شمالی تعبیه شده و در جرز های غربی و شرقی دو درب بزرگ شبیه به ایوان، در ضلع جنوبی محراب مسجد در راستای قبله با خالی نمودن دیوار ایجاد شده است. قرینه محراب در جرز های غربی و شرقی در حدّ فاصل در بزرگ، تزئیناتی نظیر محراب انجام گرفته که تنها جنبه تشریفاتی داشته و به لحاظ تکمیل قرینه‌ سازی اجرا شده‌ اند.

این مسجد از نظر گچ‌ بری و کتیبه‌ ها بسیار ارزنده و قابل توجه است. چهار کتیبه در این بنا به چشم می‌ خورد. ابتدا کتیبه ساقه گنبد است که به خط نسخ ابتدایی گچ‌ بری گردیده و احتمالاً همزمان با احداث بنا بوده است. کتیبه فیلپوش‌ ها که با خط ثلث زیبا نوشته شده است. این کتیبه با توجه به سبک نگارش، احتمال دارد که متعلق به دوران ایلخانیان باشد. زیر فیلپوش‌ ها کتیبه بسیار ارزنده‌ ای به عرض حداقل ۵۰ سانتی‌ متر در گرداگرد مسجد نوشته شده که متن آن سوره تبارک است. این کتیبه با دو خط موازی در بالا و پایین محدود شده و بالای خطوط، کتیبه کوچک دیگری به خط کوفی اوایل قرن پنجم نوشته شده است. متن کتیبه به خط نسخ خوانا نوشته شده و با گچ‌ بری‌ های بسیار زیبا و طرح‌ های اسلیمی پرکار مزیّن گردیده‌ است. محراب مسجد سجاس با گچ‌ بری‌های ارزنده متشکل از طرح‌ های اسلیمی و گیاهی طراحی و اجرا شده‌ اند.

با توجه به شیوه معماری و کتیبه‌ های موجود و شباهتی که بنای این مسجد با دیگر بناهای دوره سلجوقی منطقه دارد، می‌توان بنای اصلی را به اواخر قرن پنجم هجری منسوب داشت که در دوره مغول نیز تعمیرات و تزئیناتی در آن صورت گرفته است.

این اثر در تاریخ ۱۲ بهمن ۱۳۵۳ با شماره ثبت ۱۰۱۹ به‌عنوان یکی از آثار ملی ایران به ثبت رسیده است.



عبارت های مرتبط:


زیباترین مناطق مشابه:


منبع

1- درگاه اینترنتی سیری در ایران

2- ویکی پدیا

3- خبرگزاری فارس

اطلاعات این مکان
آدرس
جاده سلطانیه به قیدار، شهر سجاس
نوع
مسجد تاریخی دوره سلجوقیه
تاریخ ثبت در آثار ملی ایران
12 بهمن 1353
شماره ثبت در آثار ملی ایران
1019

محبوب ترین مطالب

نظرات کاربران